ၶႅၵ်ႇ/တွၼ်ႈပႅတ်ႇ
ၸၢႆးၼွင်ႉ ဝဵၵ်ႉသူၼ်သေ ႁဵတ်းလွၼ်ၽၵ်းမီႇၽိူၵ်ႇမၼ်းယူႇ မၼ်းလိူၵ်ႈဢဝ် ၵိပ်ႇၽၵ်းမီႇ ဢၼ်လီမၼ်းၼၼ်ႉသေ ၼဵၵ်းၸူမ်လိၼ်ၵႂႃႇ ဢၼ်လႂ်ဢၼ်ၼၼ်ႉယူႇ ။
သၽႃႇဝတြႃး ဢၼ်လႆႈၶၢမ်တၢင်းၼဵၵ်းၸူမ်ၵႂႃႇၼၼ်ႉ မၢင်မဵဝ်း ၶိုၼ်းမေႃဢွၵ်ႇႁၢၵ်ႈ ယင်ႇၶဝ်ႈၼႂ်းလိၼ်သေ တင်ႈယွတ်ႈၽုတ်းၶိုၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်လိၼ်မႃး ၸိူင်ႉၼင်ႇၽၵ်းမီႇၽိူၵ်ႇ ဢၼ်ၸၢႆးၼွင်ႉၽုၵ်ႇဝႆႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၸၢႆးၼွင်ႉ ဢဝ်ပုင်းငူင်းသေ ႁူတ်ႈသူၼ်မီႇသူၼ်မွၵ်ႇ သူၼ်ၽၵ်းယိူဝ်ႈၼၢင်းၶဵဝ်မၼ်း ၵူႈဝၼ်းၵူႈဝၼ်းယူႇ ။ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ပဵၼ်ၸဝ်ႈသူၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ လႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်တႃႇသေႇသေ ပဵၼ် ဢၼ်ႁႅင်းယႂ်ႇတူဝ်သုင် လူၺ်ႈၼႃႈၵၢၼ်မၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ ။
ၼၢႆးမူၼ်းၵေႃႈ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈထဝ်ႈသေ ထိုင်ပၢၼ်ၸရႃႇယဝ်ႉလႄႈ ဢမ်ႇယူႇလီသေ ၶိုၼ်းၶႅၼ်းမႃးယဝ်ႉသေတႃႉ ႁိုင်မိူဝ်ႈႁိုင်မိူဝ်ႈ ၵႆႉၵႆႉၶိုၼ်းၼၢဝ်ယူႇလႄႈ ၸၢႆးၼွင်ႉတႄႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၽၢတ်ႇ ၼၢႆးမူၼ်းလႆႈယဝ်ႉ ။
မၢင်ပွၵ်ႈမၢင်လႂ်ၵေႃႈ ၸၢႆးၼွင်ႉ လႆႈၵႂႃႇၸွႆႈၼၢႆးဢွၼ်ႇၶဝ် ပႂ်ႉသႅင်ႇၶၢႆၵုၼ်ႇႁႅင်ႈ ၼႂ်းၵၢတ်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈၶဝ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ။ ဝၼ်းၼိုင်ႈ ၽွင်းမိူဝ်ႈမၼ်း တိုၵ်ႉပႂ်ႉၶၢႆသႅင်ႇၼၼ်ႉ ၼၢႆးဢွၼ်ႇၶဝ်ၽႅဝ်မႃး တီႈမၼ်းသေ -
“ ၸၢႆးၼွင်ႉ ... ”
“ ဢေႃႈ ... ”
“ မိူဝ်းတူၺ်းၼၢႆးသူ တီႈႁိူၼ်းၽွင်ႈလူး မၼ်းႁွင်ႉႁႃမႂ်းယူႇဢိူဝ်ႈ”
ၸၢႆးၼွင်ႉၵေႃႈ ၸင်ႇၼႅတ်ႈမႃးၸူးၼၢႆးၶဝ် တီႈႁိူၼ်းယဝ်ႉ ၊ လႆႈမႃးႁၼ်ၼၢႆးၶဝ်ၼွၼ်းသေ ပႂ်ႉမုင်ႈမွင်းမၼ်းဝႆႉယူႇ -
“ ၼၢႆး ... ... ၸၢႆးၼွင်ႉ ၽႅဝ်မႃးၶႃႈယဝ်ႉ ... ”
ၼၢႆးမူၼ်း ဢဝ်ႁႅင်းသေ မိုၼ်းတႃတူၺ်း ၸၢႆးၼွင်ႉယူႇ ၊ ၸၢႆးၼွင်ႉ ယိပ်းဢဝ်မိုဝ်းၼၢႆးၶဝ်သေ လႆႈႁၼ်ၼၢႆးၶဝ် ဢၢပ်ႈႁိူဝ်ႉဝႆႉလႄႈ မၼ်းၸင်ႇထၢမ်ဝႃႈ -
“ ၼၢႆး ... ၵိၼ်ၼမ်ႉဢိတ်းၼိုင်ႈ ၼေႃႈ ... ”
ၼၢႆးမူၼ်းငွၵ်းႁူဝ်ၼႄသေ ၸၢႆးၼွင်ႉ တၵ်းၼမ်ႉၵတ်းၵွၵ်းၼိုင်ႈ ၸွႆႈတိုၵ်းပၼ်ၼၢႆးၶဝ်ယဝ်ႉ -
“ ၸၢႆးၼွင်ႉ ... ၸၢႆးၼွင်ႉယႃႇပေႁၢႆႉ ယႃႇပေမိူၵ်ႈၼႃႈ ... ”
“ ဢေႃႈ ... ... ”
“ ႁႂ်ႈလၵ်းလႅမ်ဝႃႈငၢႆႈတႃႇသေႇၼႃႈ ... ၼၢႆးတႄႉ ထွမ်တူၺ်း ၼႂ်းတူဝ်ၼႂ်းၸႂ် ဢမ်ႇမိူၼ်ၵူႈဝၼ်း ... ပဵၼ်ဢၼ် ႁိူဝ်ႉတူဝ်ႁိူဝ်ႉၸႂ်မႃးတႄႉတႄႉယဝ်ႉ ... ၼၢႆးၸမ်ၸဝ်ႈမၼ်းယဝ်ႉ ... လၢၼ်ဢိူၺ် ... ”
ၵႂၢမ်းဢၼ် ၼၢႆးမူၼ်းလၢတ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵႂၢမ်းလၢၵ်ႇလၢႆးဝႆႉလႄႈ ၸၢႆးၼွင်ႇၸင်ႇမႆႈၸႂ်သေ -
“ ဢူဝ် ... ၼၢႆးႁဝ်းလၢတ်ႈသင်ၼႆႉ ... ၼၢႆးႁဝ်း ဢမ်ႇပဵၼ်သင်လႆႈၶႃႈၵူၺ်း ... ”
“ၸၢႆးၼွင်ႉ ... ၼၢႆးသတိလႆႈတူဝ်ၼၢႆးယူႇ ... ၼၢႆးတႄႉ ဢမ်ႇပူၼ်ႉလႆႈလွႆၼႆႉယဝ်ႉ ... ၵွပ်ႈၼႆ ပေႃးဝၢႆးသေ ၼၢႆးဢမ်ႇမီးၼႆ ၸၢႆးၼွင်ႉ ယႃႇပေပဵၼ်ၵူၼ်းႁၢႆႉသေၵမ်း ... ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵူၼ်းလၵ်းလႅမ် ၼႃႈ ... ...”
“ ၼၢႆး ... ၼၢႆးႁဝ်း ယႃႇပေလၢတ်းၵႂၢမ်းၼမ်ၽႅဝ်ၶႃႈ ... ၵူဝ်ၼၢႆးႁဝ်းႁိူဝ်ႉဢေႃႈ ... ”
“ ႁိူဝ်ႉၵေႃႈ ... တေလႆႈလၢတ်ႈယဝ်ႉ ... ၸၢႆးၼွင်ႉ ”
ၼၢႆးမူၼ်း ထူၺ်ႈၸႂ်လူင်သေ သိုပ်ႇလၢတ်ႈယူႇ ၊ ၸၢႆးၼွင်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၶေႃးၶူမ် ၶႂ်ႈႁႆႈယူႇသေတႃႉ ၵူဝ်ၼၢႆးၶဝ် ဢမ်ႇလီလႄႈ မၼ်းၼႅတ်ႈယိူၼ်ႉၵၼ်ႈဝႆႉယဝ်ႉ ၊ ပေႃးဝႆးသေ ၼၢႆးၶဝ်ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉၼႆ မၼ်းၼႆႉ တေပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇမီးတီႈၸႂ်ယႂ်ႇ တေပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇမီးပီႈၼွင်ႉ တေပဵၼ် ၵူၼ်းၼူတူဝ်လဵဝ်လႄႈ မၼ်းၸၢႆးၸႂ်လဵၵ်ႉဝႆႉတႄႉတႄႉ ၊ ၵူဝ်ၼၢႆးၶဝ် တၢႆပႅတ်ႈမၼ်းတႄႉတႄႉ ။
“ ပေႃး ၼၢႆးတၢႆၵႂႃႇၼႆ ... ၸၢႆးၼွင်ႉ ၶတ်းၸႂ်ႁႃတူၺ်းပီႈဢၢႆႈမႂ်း ၸၢႆးၸၢႆး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉလႄႈ ၼႃႈ ... ... ”
“ ဢေႃႈ ... ... ၸၢႆးၼွင်ႉ တေၶတ်းၸႂ်ႁႃယူႇၶႃႈ ... ၼၢႆး ”
“ ႁဵတ်းႁိုဝ်ၵေႃႈ ... ၸၢႆးၸၢႆးတိုၵ်ႉတေမီးယူႇ ... ဝၢႆးသေ ႁႃးၼၢႆးလၢၼ်ၶၢႆႉမႃး ဝၢၼ်ႈယင်ႇငႄႈၼႆႉ ငိၼ်းၶၢဝ်ႇဝႃႈ မေႃယႃလူင်ၵေႃႉၼိုင်ႈ မႃးထၢမ်ႁႃ ႁႃးၼၢႆးလၢၼ် ၼႆယဝ်ႉ ... ၼၢႆးတႄႉ ၶႂ်ႈႁၼ်ပီႈဢၢႆႈမႂ်းသေတႃႉ တေဢမ်ႇလႆႈႁၼ်ယဝ်ႉ ... ”
“ ၼၢႆး... ၼၢႆးႁဝ်းႁိူဝ်ႉၼႃႇယဝ်ႉလႄႈ လိုဝ်ႈၵွၼ်ႇၶႃႈလႄႈ ”
ၼၢႆးမူၼ်းၵေႃႈ တူၺ်းၸႂ်ႁိူဝ်ႉဝႆႉသေ ယိူၼ်ႉၸႂ်မၼ်းဝႆႉယူႇ -
“ ၸၢႆးၼွင်ႉ ... သင်ဝႃႈ ၶိူဝ်ပီႈၼွင်ႉ ၶိုၼ်းႁၼ်ၵၼ်ၼႆ ႁႂ်ႈမေႃယူႇၵႂႃႇ ႁႂ်ႈထုၵ်ႇမေႃၽေႃးၵႂၢမ်းၵၼ်ၼႃႈ ... ”
“ ဢေႃႈ ... တမ်းၸႂ်ၶႃႈလႄႈ ၼၢႆး ... ”
ၸၢႆးၼွင်ႉ ၶႂ်ႈဢဝ်ၼၢႆးမူၼ်း ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈႁူင်းယႃသေတႃႉ ၼၢႆးၶဝ်ႁၢမ်ႈဝႆႉ “ ယႃႇပေဢဝ်ၵႂႃႇလႃးလႃး ” ၼႆလႄႈ မၼ်းၸၢႆးၵေႃႈ ႁူႉထိုင်သၢႆငၢႆၼၢႆးၶဝ်လီလီယူႇ ၊ ဢမ်ႇႁိုင်ဢမ်ႇၼၢၼ်း ၼၢႆးၶဝ်တေတၢႆပႅတ်ႈမၼ်းယူႇ ၊ ၸၢႆးၼွင်ႉ ၵူဝ်ၼၢႆးၶဝ်ၸႂ်ဢမ်ႇလီလႄႈ မၼ်းဢမ်ႇႁတ်းႁႆႈၼႄၼၢႆးၶဝ် ၽွင်းၸမ်တေပူတ်းၸႂ်။
ၵၢင်ၸႂ်ၸၢႆးၼွင်ႉတႄႉ သင်ပဵၼ်လႆႈ ၶႂ်ႈႁၢမ်ႈသီး ၸဝ်ႈၶုၼ်တၢႆဝႆႉၵွၼ်ႇ ၊ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်တၢႆဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢဝ်သူးလၢပ်ႈမွၼ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈ ၊ ဢဝ်ဢၢမ်းၼၢတ်ႈႁႅင်းသိုၵ်းသေ တိုၵ်းၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈ ၊ ႁႆႈသေ တွင်းပၢၼ်ႇၵေႃႈ မၼ်းဢမ်ႇၽွမ်ႉ ၊ လွမ်ႉသေ ၵႅတ်ႇၶႄဝႆႉၵေႃႈဢမ်ႇၸူး ၶုတ်းႁူးသေ ပၢႆႈမႅပ်းဝႆႉၵေႃႈ မႃးဢဝ်ၵႂႃႇ ၊ ၶိုၼ်ႈယူႇၼိူဝ်ဢႃႇၵႃႇ ၵၢင်ႁၢဝ်ၵေႃႈ မၼ်းတေႃႈဢမ်ႇလွတ်ႈ ၸွတ်ႈၶဝ်ႈယူႇၼႂ်းၼမ်ႉၵေႃႈ မၼ်းၸွမ်းၸၼ် တီႈဢၼ်မၼ်း ဢမ်ႇႁၼ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းလေႃးၵၼႆႉဢမ်ႇမီး ၊ ၽႂ်ႁၢမ်ႈသီးမၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၸၢႆးၼွင်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းႁိုဝ် ႁၢမ်ႈသီးလႆႈၶုၼ်တၢႆ ဢၼ်မႃးဢဝ်ၼၢႆးမူၼ်းၵႂႃႇၼၼ်ႉ။
ၼၢႆးမူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ လပ်းတႃလိုမ်းမိူင်းသေ ၵွင်လင်ပၼ်ၸၢႆးၼွင်ႉယဝ်ႉ ၊ မၼ်းဝႆႉပႅတ်ႈ ၸၢႆးၼွင်ႉၵေႃႉလဵဝ် ဢမ်ႇၸႂ်ႈသေတႃႉ ၸၢႆးၼွင်ႉၵိုတ်းဝႆႉၵေႃႉလဵဝ်ယူႇယဝ်ႉ ။
တူဝ်တၢႆၼၢႆးမူၼ်း ဢၼ်ၼွၼ်းယဵၼ်ဝႆႉယူႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလၢတ်ႈၵႂၢမ်းတေႃႇၸၢႆးၼွင်ႉထႅင်ႈယဝ်ႉလႄႈ ၸၢႆးၼွင်ႉ ဢဝ်ၼႃႈမၼ်းငူပ်ႉသႂ်ႇ ၼိူဝ်ဢူၵ်းၼၢႆးမူၼ်းသေ ႁႆႈယူႇယဝ်ႉ ။ မၼ်းၸၢႆးတဵမ်ဢူၵ်းတဵမ်ၸႂ် တိပ်ႇဢူၵ်းတိပ်ႇၸႂ်ၼႃႇလႄႈ သဵင်ႁႆႈမၼ်း သမ်ႉပေႃးဢမ်ႇဢွၵ်ႇသဵင်လႆႈသေတႃႉ ၼမ်ႉတႃမၼ်းၸၢႆးတႄႉ လႆတူၵ်းဢမ်ႇထၢတ်ႇ ။
မၼ်းၸၢႆး ၶိုၼ်းဢဝ်ၵွၵ်းႁူဝ်မၼ်း ၵူမ်ႈၸူးတီႈၽႃႇတိၼ်ၼၢႆးမူၼ်းသေ ၵၼ်ႇတေႃးၼၢႆးၶဝ်ယူႇယဝ်ႉ ၊ ၵႂၢမ်းၼႂ်းဢူၵ်းၼႂ်းၸႂ်မၼ်း ပဵၼ်ႁႅင်းၶေႃးၶူမ်သေ ထိပ်ႇဢွၵ်ႇမႃးတီႈသူပ်းမၼ်း သၼ်ႇသၼ်ႇသၢႆသၢႆ -
“ ၼၢႆး ... ... ၸၢႆးၼွင်ႉ ယွၼ်းၵၼ်ႇတေႃး ၼၢႆးႁဝ်းဢေႃႈ သင်ဝႃႈ ... ၸၢႆးမီးတၢင်းၽိတ်းၼႆ ဝၢင်းၶႂၢင်းပၼ်ၸၢႆး သေၵမ်းၶႃႈ ”
“ ဝၢႆးသေ ၼၢႆးႁဝ်းဢမ်ႇမီး ၼႂ်းမိူင်းၵူၼ်းၼႆႉယဝ်ႉ ၸၢႆးၼွင်ႉတေလႆႈ ၵႂႃႇႁွင်ႉၽႂ်ဝႃႈ ၼၢႆး ... ၼၢႆး ... ၼႆၶႃႈလႃႇ ၼၢႆး ... ၸၢႆးၼႆႉ ၵၢမ်ႇႁၢႆႉတႄႉ ... မဵတ်ႉတႃႇပေႃႈမႄႈ ပဵၼ်ႁိုဝ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸၢႆးဢမ်ႇတၼ်းလႆႈႁူႉမႃးလီလီ ဢၼ်ၸၢႆးလႆႈႁူႉတႄႉ ၵူၺ်းပဵၼ်မဵတ်ႉတႃႇ ၼၢႆးႁဝ်း ၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်းယဝ်ႉ ... ... ၼၢႆး ... ... ”
“ ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ... ၸၢႆးတိုၵ်ႉၵေႃႉလဵၵ်ႉၵေႃႉဢွၼ်ႇ တေႃႇထိုင် ၸၢႆးပေႃးယႂ်ႇမႃးၼႆႉ ပုၼ်ႈၽွၼ်းဢူႈမႄႈ ဢၼ်သိုပ်ႇလဵင်ႉလူလုၵ်ႈလၢင်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ တီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းဢူႈမႄႈၸၢႆးၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼၢႆးႁဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈပၼ်မႃး သဵင်ႈသဵင်ႈလႄႈ ၼၢႆးႁဝ်းၼႆႉ ... ပဵၼ်ဢူႈမႄႈၸၢႆးၼွင်ႉ ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၽိတ်းယဝ်ႉ ၼၢႆး ... ၼၢႆးႁဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၼၢႆးၸၢႆးၼွင်ႉသေၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ပဵၼ်ဢူႈမႄႈၸၢႆးၼွင်ႉ ... ပီႈၼွင်ႉဢၼ်ၸမ်ၸႂ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ... ပုၼ်ႈတႃႇၸၢႆးၼွင်ႉယၢမ်းလဵဝ် ဢမ်ႇမီးၽႂ်ယဝ်ႉ ၶႃႈ ... ၼၢႆး ... ”
ၸၢႆးၼွင်ႉ ယိပ်းၽၼ်ႉၽႃႇတိၼ်ၼၢႆးၶဝ်သေ ႁႆႈပေႇၸႂ်ပေႇၶေႃးယူႇ ပီႈၼွင်ႉႁိမ်းႁိူၼ်း ဢွၼ်ၵၼ်ၶိုၼ်ႈမႃး မီးဝႆႉၼိူဝ်ႁိူၼ်းတင်းၼမ်ၼႆၵေႃႈ မၼ်းတေႃႈဢမ်ႇၶဝ်ႈၸႂ် ဢၼ်မၼ်းႁူႉၼၼ်ႉတႄႉ ပဵၼ်ဢၼ် “ ၼၢႆးၶဝ် ၽၢတ်ႇယၢၼ်မၼ်းၵႂႃႇ တႄႉတႄႉယဝ်ႉ ” ၼႆၼၼ်ႉၵူၺ်း ။
“ ၼၢႆး... ၸွမ်းၼင်ႇၼၢႆးႁဝ်း သင်ႇလၢတ်ႈဝႆႉ ႁႂ်ႈၸၢႆးၼွင်ႉၶိုၼ်းၵႂႃႇႁႃ ၵေႃႉပဵၼ်ပီႈဢၢႆႈၼၼ်ႉၼႆ ၸၢႆးၼွင်ႉ တေဢၢၼ်းၵႂႃႇႁႃ ႁႂ်ႈႁၼ်ယူႇၼႆ ၸၢႆးပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈယူႇ ၼၢႆးဢိူၺ်း ... ... ”
တေသိုပ်ႇမႆႈ တေသိုပ်ႇႁႆႈ ယူႇတိၵ်းတိၵ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇပႆႇယဝ်ႉၵၢၼ်လႄႈ ၸၢႆးၼွင်ႉၵေႃႈ ၸင်ႇၶိုၼ်းမႃးဢုပ်ႇ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းလူင်ၶဝ်သေ သိုပ်ႇႁႅၼ်းပၢင်ၸႃႉၼၢႆးၶဝ် တေႃႇပေႃးယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းၵႂႃႇယဝ်ႉ။